Η στιγμή της Λωζάνης

Κεντρική συζήτηση στρογγυλής τραπέζης (προς επιβεβαίωση): Renée Hirschon (ανθρωπολογία), Φωτεινή Τσιμπιρίδου (ανθρωπολογία), Κωνσταντίνος Τσιτσελίκης (διεθνές δίκαιο), Baskın Oran (πολιτικές επιστήμες), Ayhan Aktar (ιστορική κοινωνιολογία).

Έναν αιώνα μετά την υπογραφή της Συνθήκης της Λωζάνης και τις αναγκαστικές ανταλλαγές πληθυσμών που ενέκρινε, η στιγμή της Λωζάνης συνεχίζει να διαμορφώνει τη διεθνή πολιτική και τις συζητήσεις γύρω από την κυριαρχία, τη μετανάστευση, την ασφάλεια και την ταυτότητα. Ένα ερώτημα που έθεσε ένας Αμερικανός δημοσιογράφος που κάλυπτε το συνέδριο (Έρνεστ Χέμινγουεϊ) συνεχίζει να είναι επίκαιρο: «Τι είναι ειρήνη;».

Ενώ η Συνθήκη της Λωζάνης είναι μία από τις λίγες συνθήκες του μεσοπολέμου που άντεξαν στο πέρασμα του χρόνου, οι αντιλήψεις για τη Συνθήκη ήταν λιγότερο σταθερές και λιγότερο μονοφωνικές. Η «από-ανάμιξη» των κοινοτήτων, που θεωρούνταν έγκυρο εργαλείο ειρήνευσης το 1923, έχει καταλήξει να θεωρείται ως αμοιβαία «εθνοκάθαρση». Εν τω μεταξύ, στην Τουρκία, έντονη συζήτηση στροβιλίζεται γύρω από το αν η Λωζάνη θα πρέπει να θεωρηθεί τουρκική «νίκη» ή «ήττα». Στην Ελλάδα, πτυχές της συνθήκης, όπως η δικαιοδοσία του μουφτή να εφαρμόζει το νόμο της Σαρία στη Δυτική Θράκη, έχουν αντιμετωπίσει ισχυρή νομική κριτική. Ακόμη και όταν η περιφερειακή σταθερότητα φαίνεται να απειλείται, πολλοί επιμένουν ότι η συνθήκη είναι ένα προπύργιο ειρήνης που δεν πρέπει να θιγεί. Η συζήτηση για τη δυνατότητα αναθεώρησης (ή μη) της συνθήκης ήταν αρκετή για να δημιουργήσει ένα ελληνοτουρκικό διπλωματικό επεισόδιο.

Το Lausanne Project σε συνεργασία με το Τμήμα Βαλκανικών, Σλαβικών και Ανατολικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Μακεδονίας διοργανώνουν διεθνές συνέδριο που θα πραγματοποιηθεί στη Θεσσαλονίκη, τη Σελανίκ, μια πόλη που ενέπνευσε και στη συνέχεια άντεξε τον ερχομό αυτής της νέας ιστορικής εποχής που χαρακτηρίζεται από τη μετάβαση από τον κοσμοπολιτισμό στους ανταγωνιστικούς εθνικισμούς.

Καλούμε τους μελετητές που εργάζονται σε ανθρωπιστικές και κοινωνικές επιστήμες (ανθρωπολόγους, μελετητές διεθνούς δικαίου και διεθνών σχέσεων, πολιτικούς επιστήμονες, ιστορικούς, κοινωνιολόγους, αρχιτέκτονες) να εξετάσουν την ειρήνη και τον κόσμο που δημιούργησε η Λωζάνη. Το συνέδριο στοχεύει στη γεφύρωση του χάσματος, απομονώνοντας τους κλάδους που έχουν ασχοληθεί με τη Συνθήκη της Λωζάνης.

Το Lausanne Project συνεργάζεται επίσης με καλλιτέχνες, επιμελητές και καθηγητές γυμνασίου για να φέρει την τελευταία έρευνα σε διαφορετικά ακροατήρια. Καλούμε αυτούς τους επαγγελματίες να προτείνουν παρεμβάσεις που αντικατοπτρίζουν τον τρόπο με τον οποίο έχουν εμπλακεί με τη στιγμή της Λωζάνης.Ελπίζουμε ότι το συνέδριο θα προωθήσει έναν νέο διεπιστημονικό διάλογο, οι καρποί του οποίου θα δημοσιευτούν ως συλλογικός τόμος.

Η γλώσσα του συνεδρίου θα είναι η αγγλική. Δεν υπάρχει κόστος εγγραφής. Στόχος μας είναι να καλύψουμε τα έξοδα ταξιδιού και διαμονής των συμμετεχόντων που δεν μπορούν να ζητήσουν οικονομική υποστήριξη από το ίδρυμά τους. Οι αιτούντες θα πρέπει να αναφέρουν στις έντυπες προτάσεις τους εάν θα χρειαστεί να κάνουν χρήση αυτής της υποστήριξης.